{"id":4242,"date":"2022-06-14T12:20:57","date_gmt":"2022-06-14T11:20:57","guid":{"rendered":"https:\/\/qika.org\/?post_type=lexo-post&#038;p=4242"},"modified":"2022-06-14T12:20:58","modified_gmt":"2022-06-14T11:20:58","slug":"keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje","status":"publish","type":"lexo-post","link":"https:\/\/qika.org\/en\/lexo-post\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/","title":{"rendered":"Keqtrajtimi i grave pun\u00ebtore n\u00eb fushat e luleshtrydheve n\u00eb Spanj\u00eb"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00eb fushat e rajonit jugper\u00ebndimor t\u00eb Huelva-s, Spanj\u00eb, \u00e7do vit, p\u00ebr tre muaj me radh\u00eb, rreth 13,000 gra mbledhin luleshtrydhet q\u00eb i presim me padurim t&#8217;i kemi n\u00eb tryezat tona. &#8220;Ato jan\u00eb luleshtrydhe pa t\u00eb drejta&#8221;, ju than\u00eb grat\u00eb pun\u00ebtore q\u00eb paguhen n\u00eb baza ditore, brigad\u00ebs s\u00eb v\u00ebzhgimit feminist, e cila kaloi tre dit\u00eb duke vizituar fushat e agrobiznesit t\u00eb luleshtrydheve s\u00eb bashku me Jornaleras de Huelva en lucha (Grat\u00eb pun\u00ebtore t\u00eb Huelva-s q\u00eb po luftojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb drejtat e tyre).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ana Pinto vjen nga nj\u00eb familje pun\u00ebtor\u00ebsh q\u00eb paguhen n\u00eb baza ditore dhe ka punuar n\u00eb ara q\u00eb n\u00eb mosh\u00ebn 16 vje\u00e7are, \u201cdyert filluan t\u00eb m\u00eb mbylleshin n\u00eb 2018, pasi denoncova kushtet e pun\u00ebs s\u00eb pun\u00ebtor\u00ebve sezonal\u00eb dhe k\u00ebrkova t\u00eb drejtat tona\u201d, shpjegon ajo. Dhe k\u00ebshtu, n\u00eb kushte t\u00eb pafavorshme dhe duke luftuar p\u00ebr t\u00eb drejtat kund\u00ebr nj\u00eb pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebsi i cili p\u00ebrdor\u00eb \u00e7do mekaniz\u00ebm t\u00eb imagjinuesh\u00ebm t\u00eb shfryt\u00ebzimit dhe kontrollit ligjor dhe jo-ligjor, u formua Jornaleras de Huelva en Lucha dhe k\u00ebshtu filloi t\u00eb merrte form\u00eb nj\u00eb sindikaliz\u00ebm feminist i bazuar n\u00eb vet\u00eborganizimin e pun\u00ebtor\u00ebve.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u2019i d\u00ebgjosh ato do t\u00eb thot\u00eb t\u2019i bashk\u00ebngjit\u00ebsh nj\u00eb feminizmi q\u00eb lufton p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar kushtet materiale t\u00eb jetes\u00ebs s\u00eb grave q\u00eb i n\u00ebnshtrohen abuzimit sistematik n\u00eb nj\u00eb kontekst patriarkal, racist, kapitalist dhe ekocid. Pastora Filigrana nga Abogadas Sociedad Cooperativa Andaluza (Kooperativa e Grave Juriste Andaluziane) sqaron: &#8220;Un\u00eb kam th\u00ebn\u00eb dikur se rajoni ku rriten luleshtrydhet n\u00eb Huelva \u00ebsht\u00eb nj\u00eb laborator ku ne mund t\u00eb shohim nj\u00eb sistem q\u00eb nd\u00ebrthur dhun\u00ebn e kapitalizmit, patriarkalizmit, racizmit dhe shfryt\u00ebzimit t\u00eb tok\u00ebs dhe burimeve natyrore n\u00eb pun\u00eb. T\u00eb gjitha aspektet e sistemit neoliberal n\u00eb nj\u00eb rajon t\u00eb vet\u00ebm\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Modelet e shfryt\u00ebzimit<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Grat\u00eb pun\u00ebtore q\u00eb paguhen n\u00eb baza ditore e q\u00eb jan\u00eb t\u00eb pun\u00ebsuara n\u00eb Huelva fitojn\u00eb paga t\u00eb vogla, punojn\u00eb shtat\u00eb or\u00eb n\u00eb dit\u00eb me nj\u00eb pushim prej nj\u00ebzet minutash dhe disa prej tyre kan\u00eb punuar n\u00eb industrin\u00eb e luleshtrydheve p\u00ebr gati gjasht\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb vjet me kontrata sh\u00ebrbimi t\u00eb p\u00ebrkohshme pa asnj\u00eb shans p\u00ebr t\u00eb konsoliduar t\u00eb drejtat e tyre. Ato shpesh duhet t\u00eb kombinojn\u00eb pun\u00ebn e tyre me pun\u00eb t\u00eb tjera pasi paga mezi mbulon nevojat e tyre themelore, e l\u00ebre tu jap atyre mund\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb kursyer. Puna e tyre drejtohet nga rregulloret e pun\u00ebs t\u00eb p\u00ebrfshira n\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshje specifike t\u00eb pun\u00ebs bujq\u00ebsore n\u00eb Huelva, mosp\u00ebrputhja e s\u00eb cil\u00ebs \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb raportohet p\u00ebr shkak t\u00eb frik\u00ebs s\u00eb bazuar nga hakmarrja dhe mosveprimit t\u00eb inspektor\u00ebve t\u00eb pun\u00ebs. Kushtet e tyre t\u00eb pun\u00ebs p\u00ebrfshijn\u00eb mbik\u00ebqyrjen p\u00ebr t\u00eb kontrolluar produktivitetin e tyre (ku ato jan\u00eb t\u00eb pajisura me nj\u00eb \u00e7ip), monitorimin e l\u00ebvizjeve t\u00eb tyre, veshjet e tyre, p\u00ebr \u00e7far\u00eb flasin dhe madje edhe kur duhet t\u00eb p\u00ebrdorin banj\u00ebn (p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn duhet t\u00eb regjistrohen).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ne duhet t\u00eb flasim p\u00ebr k\u00ebt\u00eb skllav\u00ebri t\u00eb re t\u00eb shekullit t\u00eb XXI (nganj\u00ebher\u00eb pothuajse e nj\u00ebjt\u00eb me trafikimin), q\u00eb lidhet me migrimin dhe sistemin kufitar. Grat\u00eb pun\u00ebtore q\u00eb paguhen n\u00eb baza ditore mb\u00ebrrijn\u00eb n\u00eb Huelva me kontrata q\u00eb origjin\u00ebn e kan\u00eb n\u00eb Marok dhe jan\u00eb t\u00eb detyruara t\u00eb kthehen kur p\u00ebrfundon sezoni i mbledhjes s\u00eb luleshtrydheve, k\u00ebt\u00eb gj\u00eb e b\u00ebjn\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb ofert\u00ebs specifike t\u00eb pun\u00ebs q\u00eb nuk p\u00ebrmbush kushtet e marr\u00ebveshjes kolektive dhe shkel t\u00eb drejtat themelore t\u00eb njeriut. T\u00eb gjith\u00eb e dim\u00eb se mungesa e t\u00eb drejtave \u00e7on n\u00eb mosnd\u00ebshkim dhe n\u00eb abuzime pa kufi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ato vijn\u00eb t\u00eb punojn\u00eb p\u00ebr tre muaj me nj\u00eb pag\u00eb pak m\u00eb shum\u00eb se 40 euro n\u00eb dit\u00eb, duke p\u00ebrfshir\u00eb k\u00ebtu or\u00ebt jasht\u00eb orarit t\u00eb pun\u00ebs (pag\u00eb e cila nuk \u00ebsht\u00eb gjithmon\u00eb e disponueshme), por nuk kan\u00eb asnj\u00eb garanci p\u00ebr t&#8217;u kthyer n\u00eb atdhe me shum\u00ebn e parave q\u00eb kan\u00eb r\u00ebn\u00eb dakord, sepse ato nuk jan\u00eb t\u00eb mjaftueshme sa p\u00ebr<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">tu ndihmuar familjet e tyre. Shifrat e pagave nuk p\u00ebrputhen, p\u00ebr shkak se n\u00ebse nj\u00eb pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebs vendos se nuk do t\u00eb prodhohet n\u00eb nj\u00eb dit\u00eb t\u00eb caktuar, ato nuk do t\u00eb punojn\u00eb dhe rrjedhimisht nuk do t\u00eb paguhen. N\u00ebse nj\u00eb pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebs vendos t\u00eb pun\u00ebsoj\u00eb aty p\u00ebr aty pun\u00ebtor\u00eb t\u00eb tjer\u00eb n\u00eb baza ditore dhe t&#8217;i z\u00ebvend\u00ebsoj\u00eb pun\u00ebtoret e m\u00ebparshme, k\u00ebto t\u00eb fundit nuk paguhen. N\u00ebse s\u00ebmuren dhe nuk mund t\u00eb punojn\u00eb, pun\u00ebtoret nuk paguhen.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pra, le t\u00eb b\u00ebjm\u00eb nj\u00eb p\u00ebrllogaritje t\u00eb shpejt\u00eb: pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebsi paguan vet\u00ebm p\u00ebr bilet\u00ebn kthyese t\u00eb tragetit, por grat\u00eb paguajn\u00eb p\u00ebr koston e transferimit nga fshati i tyre, p\u00ebr tragetin n\u00eb dalje si dhe p\u00ebr viz\u00ebn. Ato gjithashtu paguajn\u00eb p\u00ebr nj\u00eb politik\u00eb sigurimi me La Caixa q\u00eb jan\u00eb t\u00eb detyruara ta nxjerrin si dokument dhe t\u00eb n\u00ebnshkruajn\u00eb pa iu sqaruar askush p\u00ebr p\u00ebrmbajtjen e saj dhe pa qen\u00eb n\u00eb gjendje t&#8217;u besojn\u00eb p\u00ebrkthyesve t\u00eb pun\u00ebsuar nga kompania, n\u00ebse ve\u00e7 ka t\u00eb till\u00eb. P\u00ebrb\u00ebrja e dokumentit q\u00eb ua mbulon sigurimi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mister dhe kostoja mund t\u00eb jet\u00eb deri n\u00eb 150 euro. Ato paguajn\u00eb edhe ushqimin si dhe 50 euro p\u00ebr kazermat n\u00eb t\u00eb cilat q\u00ebndrojn\u00eb s\u00eb bashku me gjasht\u00eb apo tet\u00eb gra t\u00eb tjera, edhe pse strehimi duhet t\u00eb garantohet n\u00eb p\u00ebrputhje me marr\u00ebveshjen kolektive. Me pak fjal\u00eb, ato nuk ia dalin dot. Grat\u00eb shpjegojn\u00eb se n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn atyre u jepej nj\u00eb librez\u00eb llogarie dhe mund t\u00eb kontrollonin l\u00ebvizjet e llogaris\u00eb s\u00eb tyre bankare, por tani nuk kan\u00eb m\u00eb qasje p\u00ebr t&#8217;i kontrolluar ato. Mekanizmat e kontrollit jan\u00eb duke u p\u00ebrmir\u00ebsuar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mbik\u00ebqyr\u00ebsit e ferm\u00ebs kontrollojn\u00eb gjithashtu l\u00ebvizjet e tyre. Biseda me ne ishte nj\u00eb akt bujarie dhe guximi, sepse ato rrezikuan dhe kjo gj\u00eb mund t\u00eb rezultonte edhe n\u00eb nd\u00ebrprerjen e kontratave t\u00eb tyre. Kjo \u00ebsht\u00eb arsyeja pse ato nuk mund t\u00eb tregojn\u00eb emrat e tyre dhe as t\u00eb shfaqen n\u00eb foto, k\u00ebshtu takimi yn\u00eb duhej t\u00eb ishte \u201cklandestin\u201d, duke udh\u00ebtuar n\u00eb rrug\u00eb dyt\u00ebsore dhe larg \u00e7do hap\u00ebsire publike.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Vendbanimet<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00eb vendbanime si ai n\u00eb Palos de la Frontera (nj\u00eb nga 11 t\u00eb tilla n\u00eb Andaluzi), grat\u00eb dhe burrat, kryesisht afrikan\u00eb sub-Saharian\u00eb, jetojn\u00eb n\u00eb kushte t\u00eb k\u00ebqija. Pavar\u00ebsisht n\u00ebse jan\u00eb t\u00eb pajisur me dokumente zyrtare apo jo, ata jetojn\u00eb n\u00eb kasolle t\u00eb mbaruara me paleta druri, p\u00ebr t\u00eb cilat paguajn\u00eb nga nj\u00eb euro e gjysm\u00eb, t\u00eb mbuluara me karton dhe flet\u00eb plastmasi, p\u00ebr t\u00eb cilat gjithashtu paguajn\u00eb. Ata nuk kan\u00eb qasje n\u00eb uj\u00eb, kanalizime apo energji elektrike. Nuk ka asgj\u00eb. Ata jetojn\u00eb n\u00eb frik\u00eb dhe ankth prej nj\u00eb situate q\u00eb u \u00ebsht\u00eb imponuar nga procedura e aplikimit n\u00ebp\u00ebrmjet ley de extranjer\u00eda (ligji spanjoll i imigracionit), i cili i detyron ata t\u00eb ndjekin rrug\u00ebt e paligjshme. Periudha trevje\u00e7are e nevojshme p\u00ebr t\u00eb aplikuar p\u00ebr leje t\u00eb q\u00ebndrimit u jep pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebsve mund\u00ebsi q\u00eb t\u00eb mund ti shnd\u00ebrrojn\u00eb pun\u00ebtor\u00ebt n\u00eb fuqi pun\u00ebtore t\u00eb skllav\u00ebruar duke iu n\u00ebnshtruar kushteve t\u00eb padurueshme t\u00eb jetes\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kjo \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb po ndodh n\u00eb nj\u00eb qytet si Palos de la Frontera, nj\u00eb qytet i pasur i qeverisur nga Partido Popular ku vota e Vox u rrit ndjesh\u00ebm n\u00eb zgjedhjet e fundit. Nj\u00eb qytet me nj\u00eb buxhet t\u00eb konsideruesh\u00ebm bashkiak fal\u00eb taksave q\u00eb mbledh nga kompanit\u00eb dhe rafinerit\u00eb n\u00eb portin e jasht\u00ebm t\u00eb Huelva-s. Disa dit\u00eb para vizit\u00ebs, nj\u00eb zjarr kishte shkat\u00ebrruar nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb kasolleve, sepse bidon\u00ebt e p\u00ebrdorur p\u00ebr t\u00eb mbajtur ujin nuk mjaftonin p\u00ebr t\u00eb shuar zjarrin. Pritja e zjarrfik\u00ebsve rezultoi n\u00eb djegien e disa gj\u00ebsendeve t\u00eb pun\u00ebtor\u00ebve. Nj\u00eb tragjedi e till\u00eb \u00ebsht\u00eb ndodh\u00eb p\u00ebr shkak bashk\u00ebfaj\u00ebsis\u00eb s\u00eb subjekteve shoq\u00ebrore, t\u00eb t\u00eb gjitha niveleve t\u00eb administrat\u00ebs publike (vendore, rajonale dhe shtet\u00ebrore) dhe p\u00ebr shkak t\u00eb joefikasitetit e sindikatave.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Kostoja e t\u00eb qenit grua dhe e racializuar<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ka nj\u00eb arsye pse ekziston kjo situat\u00eb, thekson Pastora Filigrana: \u201cP\u00ebrderisa ka varf\u00ebri, ka njer\u00ebz pa dokumente, asnj\u00eb luft\u00eb sindikale nuk do t\u00eb ket\u00eb sukses sepse gjithmon\u00eb do t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb fuqi pun\u00ebtore t\u00eb frik\u00ebsuar, q\u00eb punon p\u00ebr pak para dhe q\u00eb \u00ebsht\u00eb e shfryt\u00ebzueshme p\u00ebr t\u00eb na z\u00ebvend\u00ebsuar n\u00ebse ne protestojm\u00eb\u201d. M\u00eb t\u00eb varfrit jan\u00eb ata q\u00eb m\u00eb s\u00eb lehti u zhvesh t\u00eb drejtat e tyre pa u nd\u00ebshkuar dhe k\u00ebtu, ato jan\u00eb gra t\u00eb racializuara me status migrimi, gj\u00eb q\u00eb i b\u00ebn ato t\u00eb cenueshme.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mjafton t\u00eb v\u00ebzhgojm\u00eb sesi kriteret e rekrutimit kan\u00eb ndryshuar me kalimin e koh\u00ebs p\u00ebr t\u00eb treguar se organizata e pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebsve e kupton qart\u00eb k\u00ebt\u00eb gj\u00eb. Ata kaluan nga pun\u00ebsimi i burrave n\u00eb pun\u00ebsimin e grave nga vendet e Evrop\u00ebs Lindore, dhe m\u00eb pas tek grat\u00eb marokene p\u00ebr t\u00eb cilat u vendos\u00ebn rregulla t\u00eb ve\u00e7anta. Ato duhet t\u00eb jen\u00eb nga 18 deri n\u00eb 45 vje\u00e7 dhe t\u00eb ken\u00eb nj\u00eb familje n\u00eb vendin e tyre t\u00eb origjin\u00ebs me t\u00eb pakt\u00ebn nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb t\u00eb mitur. Mandatet gjinore dhe lidhjet familjare supozohet t\u00eb garantojn\u00eb &#8220;bindjen&#8221; e tyre t\u00eb supozuar dhe kthimin e sigurt n\u00eb Marok.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ky raciz\u00ebm klasor, i mb\u00ebshtetur nga gjuha e urrejtjes kund\u00ebr migrant\u00ebve, k\u00ebrkon p\u00ebrfitim maksimal ekonomik duke mbishfryt\u00ebzuar pun\u00ebn e tyre dhe duke u p\u00ebrpjekur t\u00eb ndaj\u00eb vendasit dhe migrant\u00ebt. Sindikata feministe Asociaci\u00f3n de Jornaleras de Huelva en lucha inkurajon pun\u00ebtor\u00ebt sezonal\u00eb t\u00eb organizohen. \u201cNe po luftojm\u00eb p\u00ebr t\u00eb ndryshuar kushtet e pun\u00ebs dhe t\u00eb jetes\u00ebs s\u00eb t\u00eb gjith\u00eb pun\u00ebtor\u00ebve sezonal\u00eb, p\u00ebr t\u00eb fituar t\u00eb drejta p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb sepse \u00ebsht\u00eb e drejt\u00eb dhe e nevojshme t\u00eb p\u00ebrballemi me strategjin\u00eb \u201cp\u00ebr\u00e7aj e sundo\u201d t\u00eb pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebsve\u201d. Si\u00e7 shpjegojn\u00eb ata, ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mekaniz\u00ebm i vjet\u00ebr q\u00eb p\u00ebrdor frik\u00ebn p\u00ebr t\u00eb ndalur protestat, p\u00ebr t\u00eb ulur pagat dhe p\u00ebr t&#8217;i b\u00ebr\u00eb kushtet e jetes\u00ebs dhe t\u00eb pun\u00ebs edhe m\u00eb t\u00eb pasigurta p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">P\u00ebr t\u00eb siguruar k\u00ebto kushte jete, ata kan\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr informacion, k\u00ebshillim, qasje n\u00eb sh\u00ebrbimet publike, sh\u00ebndet\u00ebsi, strehim, drejt\u00ebsi, mbrojtje n\u00eb rast t\u00eb dhun\u00ebs seksuale dhe p\u00ebr t\u00eb pasur jet\u00eb pa dhun\u00eb. \u201cNe punojm\u00eb s\u00eb bashku n\u00eb baz\u00eb t\u00eb feminizmit, anti-racizmit dhe ambientalizmit\u201d, tha Ana Pinto.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Kostoja ekologjike e agro-industris\u00eb s\u00eb luleshtrydheve<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ana Pinto po shikon nga e ardhmja, nga nevoja p\u00ebr t\u00eb ri-menduar k\u00ebt\u00eb model prodhimi intensiv t\u00eb paq\u00ebndruesh\u00ebm nga pik\u00ebpamja sociale dhe mjedisore dhe p\u00ebr t\u00eb ecur drejt bujq\u00ebsis\u00eb ekologjike. Fatkeq\u00ebsisht, larg propozimit t\u00eb nj\u00eb modeli alternativ prodhimi q\u00eb respekton t\u00eb drejtat e njer\u00ebzve dhe q\u00eb ruan tok\u00ebn dhe burimet, pronar\u00ebt e bizneseve po zgjedhin t\u00eb zgjerohen n\u00eb zona t\u00eb reja me kultura t\u00eb tjera (boronica, portokall ose avokado) n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtat kushte.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sipas I\u00f1aki Olano, kreu i ujit n\u00eb Ecologistas en Acci\u00f3n n\u00eb Huelva, agrobiznesi gjithmon\u00eb shfryt\u00ebzon intensivisht njer\u00ebzit, ujin dhe tok\u00ebn p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb p\u00ebrfitimet m\u00eb t\u00eb larta t\u00eb mundshme. Shfryt\u00ebzimi i tok\u00ebs vjen n\u00ebp\u00ebrmjet shpyll\u00ebzimit t\u00eb pyjeve me pisha dhe ndryshimit t\u00eb p\u00ebrdorimit t\u00eb tok\u00ebs, shfryt\u00ebzimit t\u00eb ujit n\u00ebp\u00ebrmjet nxjerrjes s\u00eb ujit nga puset e paligjshme, shum\u00eb prej t\u00eb cilave jan\u00eb denoncuar, lokalizuar dhe disa prej t\u00eb cil\u00ebve teorikisht jan\u00eb mbyllur. &#8220;Ose duhet t\u00eb ri-mendojm\u00eb rreth k\u00ebtyre gj\u00ebrave ose do t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb kolaps sepse nuk ka uj\u00eb t\u00eb mjaftuesh\u00ebm dhe kjo do t\u00eb pasohet nga kolapsi i pun\u00ebsimit. Ky lloj procesi ekstraktivist l\u00eb pas nj\u00eb shkret\u00ebtir\u00eb pun\u00ebsimi dhe toke,&#8221; thekson Olano.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, ne duhet t\u00eb angazhohemi p\u00ebr t\u00eb ecur drejt bujq\u00ebsis\u00eb ekologjike, e cila i jep p\u00ebrpar\u00ebsi cil\u00ebsis\u00eb dhe tregjeve lokale dhe drejt nj\u00eb ndryshimi n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn se si perceptohet konsumi i produkteve t\u00eb fresk\u00ebta. Ndoshta at\u00ebher\u00eb luleshtrydhet do t\u00eb kishin t\u00eb drejta.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Nj\u00eb mesazh p\u00ebr feminizmat e tjera<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00eb vitin 2018, n\u00eb media dhe rrjetet sociale u godit\u00ebn raportet e disa pun\u00ebtore gra q\u00eb denonconin abuzimin seksual. Ato po i b\u00ebnin thirrje nj\u00eb feminizmi q\u00eb, ndryshe nga rasti fam\u00ebkeq i vitit 2016 i p\u00ebrdhunimit n\u00eb grup &#8220;la manada&#8221;, v\u00ebshtir\u00eb se u mobilizua. A nuk vlejn\u00eb t\u00eb gjitha jet\u00ebt dhe trupat nj\u00ebsoj? Organizimi i pun\u00ebtoreve n\u00eb baza ditore, lufta dhe rezistenca e tyre, feminizmi i tyre sindikalist, po sfidon kapacitetin e l\u00ebvizjes feministe p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse dhe p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb artikuloj\u00eb luft\u00ebn p\u00ebr kushtet materiale t\u00eb jetes\u00ebs s\u00eb t\u00eb gjith\u00eb atyre q\u00eb jan\u00eb t\u00eb prekur nga dhuna.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">P\u00ebrpara se t\u00eb kthehesha n\u00eb Madrid, pyeta Ana Pinton se \u00e7far\u00eb do t&#8217;u thoshte feminizmave t\u00eb tjer\u00eb. Kjo ishte p\u00ebrgjigja e saj: \u201cHiqni dhun\u00ebn n\u00eb disa prej debateve dhe shikoni kushtet e jetes\u00ebs s\u00eb grave, bashkohuni me betejat tona feministe, anti-raciste dhe ambientaliste, t\u00eb cilat jan\u00eb gjithashtu betejat e punonj\u00ebsve t\u00eb seksit, punonj\u00ebsve t\u00eb sht\u00ebpis\u00eb, punonj\u00ebsve sh\u00ebndet\u00ebsor\u00eb dhe t\u00eb cilat duhet t\u00eb jen\u00eb betejat e p\u00ebrbashk\u00ebta t\u00eb t\u00eb gjith\u00eb neve\u201d. Ne kemi nevoj\u00eb p\u00ebr nj\u00eb feminiz\u00ebm baz\u00eb q\u00eb nuk p\u00ebrjashton ask\u00ebnd dhe vendos n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb tij nj\u00eb jet\u00eb dinjitoze p\u00ebr t\u00eb gjitha grat\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>Justa Montero \u00ebsht\u00eb nj\u00eb aktiviste feministe<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Justa Montero<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">E p\u00ebrktheu: Greta Avdyli <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tekstin origjinal mund ta gjeni nw: https:\/\/progressive.international\/wire\/2022-03-31-strawberry-fields-should-never\/en<\/p>\n","protected":false},"featured_media":4243,"template":"","class_list":["post-4242","lexo-post","type-lexo-post","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.5 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Keqtrajtimi i grave pun\u00ebtore n\u00eb fushat e luleshtrydheve n\u00eb Spanj\u00eb - QIKA<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Keqtrajtimi i grave pun\u00ebtore n\u00eb fushat e luleshtrydheve n\u00eb Spanj\u00eb - QIKA\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"N\u00eb fushat e rajonit jugper\u00ebndimor t\u00eb Huelva-s, Spanj\u00eb, \u00e7do vit, p\u00ebr tre muaj me radh\u00eb, rreth 13,000 gra mbledhin luleshtrydhet q\u00eb i presim me padurim t&#8217;i kemi n\u00eb tryezat tona. &#8220;Ato jan\u00eb luleshtrydhe pa t\u00eb drejta&#8221;, ju than\u00eb grat\u00eb pun\u00ebtore q\u00eb paguhen n\u00eb baza ditore, brigad\u00ebs s\u00eb v\u00ebzhgimit feminist, e cila kaloi tre dit\u00eb duke [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"QIKA\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-06-14T11:20:58+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/qika.org\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/scf0105_huelva_strawberry_picking_woman_worker-1024x683.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"683\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"9 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/\",\"url\":\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/\",\"name\":\"Keqtrajtimi i grave pun\u00ebtore n\u00eb fushat e luleshtrydheve n\u00eb Spanj\u00eb - QIKA\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/qika.org\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/qika.org\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/scf0105_huelva_strawberry_picking_woman_worker.jpg\",\"datePublished\":\"2022-06-14T11:20:57+00:00\",\"dateModified\":\"2022-06-14T11:20:58+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/qika.org\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/scf0105_huelva_strawberry_picking_woman_worker.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/qika.org\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/scf0105_huelva_strawberry_picking_woman_worker.jpg\",\"width\":2000,\"height\":1334},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/qika.org\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Keqtrajtimi i grave pun\u00ebtore n\u00eb fushat e luleshtrydheve n\u00eb Spanj\u00eb\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/qika.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/qika.org\/\",\"name\":\"QIKA\",\"description\":\"Qendra p\u00ebr Informim, Kritik\u00eb dhe Aksion\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/qika.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Keqtrajtimi i grave pun\u00ebtore n\u00eb fushat e luleshtrydheve n\u00eb Spanj\u00eb - QIKA","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Keqtrajtimi i grave pun\u00ebtore n\u00eb fushat e luleshtrydheve n\u00eb Spanj\u00eb - QIKA","og_description":"N\u00eb fushat e rajonit jugper\u00ebndimor t\u00eb Huelva-s, Spanj\u00eb, \u00e7do vit, p\u00ebr tre muaj me radh\u00eb, rreth 13,000 gra mbledhin luleshtrydhet q\u00eb i presim me padurim t&#8217;i kemi n\u00eb tryezat tona. &#8220;Ato jan\u00eb luleshtrydhe pa t\u00eb drejta&#8221;, ju than\u00eb grat\u00eb pun\u00ebtore q\u00eb paguhen n\u00eb baza ditore, brigad\u00ebs s\u00eb v\u00ebzhgimit feminist, e cila kaloi tre dit\u00eb duke [&hellip;]","og_url":"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/","og_site_name":"QIKA","article_modified_time":"2022-06-14T11:20:58+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":683,"url":"https:\/\/qika.org\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/scf0105_huelva_strawberry_picking_woman_worker-1024x683.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"9 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/","url":"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/","name":"Keqtrajtimi i grave pun\u00ebtore n\u00eb fushat e luleshtrydheve n\u00eb Spanj\u00eb - QIKA","isPartOf":{"@id":"https:\/\/qika.org\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/qika.org\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/scf0105_huelva_strawberry_picking_woman_worker.jpg","datePublished":"2022-06-14T11:20:57+00:00","dateModified":"2022-06-14T11:20:58+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#primaryimage","url":"https:\/\/qika.org\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/scf0105_huelva_strawberry_picking_woman_worker.jpg","contentUrl":"https:\/\/qika.org\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/scf0105_huelva_strawberry_picking_woman_worker.jpg","width":2000,"height":1334},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/qika.org\/lexime\/keqtrajtimi-i-grave-punetore-ne-fushat-e-luleshtrydheve-ne-spanje\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/qika.org\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Keqtrajtimi i grave pun\u00ebtore n\u00eb fushat e luleshtrydheve n\u00eb Spanj\u00eb"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/qika.org\/#website","url":"https:\/\/qika.org\/","name":"QIKA","description":"Qendra p\u00ebr Informim, Kritik\u00eb dhe Aksion","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/qika.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/qika.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/lexo-post\/4242","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/qika.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/lexo-post"}],"about":[{"href":"https:\/\/qika.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/lexo-post"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qika.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4243"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/qika.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4242"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}