Alb Eng
ABOUT QIKA 1≠1

71 organizata të shoqërisë civile mbështesin letrën publike drejtuar Ministrisë së Financave, Punës, dhe Transfereve për heqjen e menjëhershme të TVSh-së dhe tarifave doganore për produktet menstruale

QIKA 27.5.2025

Aktualisht, produktet menstruale tatohen me 18% TVSh dhe ngarkohen me tarifa doganore, duke u trajtuar padrejtësisht si produkte jo-esenciale. Në një vend ku papunësia e grave është shumë e lartë dhe ku gratë paguhen më pak se burrat në thuajse cdo sektor të tregut të punës, tatimi mbi produktet menstruale shkakton barrë të pajustifikueshme dhe përbën shkelje të të drejtave themelore të njeriut. 

Tatimi dhe tarifat doganore e rrisin cmimin e produkteve, cka u vështirëson apo pamundëson shumë grave qasjen në këto produkte qenësore për shëndetin dhe mirëqënien e tyre. 

Kjo politikë seksiste dhe diskriminuese është antikushtetuese dhe e kundërligjshme, sepse shkel të drejtën për mosdiskriminim dhe trajtim të barabartë, qasjen e garantuar në shëndet menstrual dhe riprodhues, thellon pabarazitë ekzistuese ekonomike e sociale, si dhe mirëmban stigmën ndaj menstruacioneve.

Ne, organizatat e poshtëshënuara të shoqërisë civile, e njohim eksiztencën e varfërisë menstruale në Kosovë dhe rëndësinë e qasjes në produkte menstruale, andaj kërkojmë nga Ministria e Financave, Punës dhe Transfereve që të ndërmarrë masa të menjëhershme për:

-Zgjerimin e listës së produkteve me normë të reduktuar të TVSh-së, duke përfshirë produktet menstruale si pecetat dhe tamponët;

-Heqjen e tarifave doganore për produktet menstruale, në përputje me Ligjin për Mallrat e Liruara nga Tatimi Doganor dhe Mallrat me Tarifë Zero të Tatimit Doganor.

    Ministrit në detyrë ia rikujtojmë edhe njëherë obligimin ligjor për zbatim të buxhetimit të përgjegjshëm gjinor në të gjitha politikat dhe praktikat financiare. 

    Për më tepër, kujtojmë se kërkesa për largimin e taksës menstruale është mbështetur edhe nga më shumë se 7,500 qytetarë që kanë nënshkruar peticionin “Peceta nuk është luks”, i cili i është dërguar edhe Ministrisë, por që ky vullnet qytetar nuk është përkthyer asnjëherë në vendimmarrje.

    Produktet menstruale nuk janë luks, por nevojë e përmuajshme e personave që kanë menstruacione, andaj nuk mund të trajtohen e as të tatohen si produkte luksi.

    Organizatat nënshkruese të letrës për heqjen e menjëhershme të TVSh-së dhe tarifave doganore për produktet menstruale:

    Qendra për Informim, Kritikë dhe Aksion (QIKA)

    Dylberizm

    Qendra për Politika dhe Avokim (QPA)

    Instituti Sekhmet

    Habitat

    Qendra Kosovare për Studime Gjinore (QKSGJ)

    Rilindja Gjelbër

    Fondacioni Kosovar për Shoqëri Civile (KCSF)

    Balkan Green Foundation (BGF)

    Rrjeti Qeliza

    Organizata Integra

    Organizata OMM Gjethi

    Advocacy Training and Resource Center (ATRC)

    Lëvizja FOL

    Center for Equality and Liberty (CEL Kosova)

    Center for Social Group Development (CSGD)

    Youth Initiative for Human Rights (YIHR KS)

    Organizata EC Ma Ndryshe

    Instituti për Politika Sociale Musine Kokalari

    Organizata SHL-Kosova

    Iniciativa për Progres (INPO)

    DYVÓ

    Forumi Kosovar i Aftësisë së Kufizuar

    Environmentally Responsible Action (ERA)

    Demokraci për Zhvillim (D4D)

    Organizata për Rritjen e Cilësisë në Arsim (ORCA)

    Organizata EcoZ

    Organizata ÇOHU!

    Kosovo Democratic Institute (KDI)

    Qendra për Barazi dhe Drejtësi

    Organizata Kosovare për Talent dhe Arsim – TOKA

    Organizata CRP/K

    Organizata GERMIN

    RROGRAEK

    Organizata Humanus Vita

    Center for Education and Community Development – Friends

    Prishtina Institute for Political Studies (PIPS)

    Instituti i Kosovës për Drejtësi (IKD)

    Internews Kosova

    YMCA Movement

    Kosovo Advocacy and Development Centre (KADC)

    BIRN Kosova

    OJQ Pishtarët

    Rrjeti i Grave të Kosovës (RRGK)

    Community Development Fund (CDF)

    DokuFest

    Organizata K-W4W

    Organizata Mundësia

    Syri i Vizionit

    Community Building Mitrovica (CBM)

    Fondacioni Jeshil

    Balkan Sunflowers Kosova

    Teach for All

    Instituti GAP

    Organizata Zana

    Organizata për Integrim dhe Zhvillim Social – Follow Up

    Democracy Plus (D+)

    Environmentally Responsible Action (ERA)

    Group for Legal and Political Studies (GLPS)

    New Social Initiative (NSI)

    Organizata Hanuma

    Asociacioni i Gazetarëve të Kosovës (AGK)

    Kosovo Local Government Institute (KLGI)

    Lobimi për Autizëm

    Mitrovica Women Association for Human Rights (MWAHR)

    PLAY International Kosova

    Asociacioni Nacional i Autizmit në Kosovë (ANAK)

    Iniciativa Kosovare për Stabilitet (IKS)

    Instituti Atlas

    QKRMT

    Aktiviste nënshkruese:

    Flutura Kusari
    Shqipe Gjocaj